Popiersie królowej Nefertiti

Warsztat rzeźbiarski Tutmosa
Ok. 1340 rok p.n.e., XVIII Dynastia, Nowe Państwo, Achet-Aton (dzisiejsza Amarna), Egipt
Polichromowane popiersie ze skały wapiennej, kwarcowa źrenica mocowana woskiem pszczelim
Wysokość 49 cm, szerokość 24,5 cm, głębokość 35 cm
Ägyptisches Museum und Papyrussammlung im Neuen Museum, Muzeum Egipskie i Kolekcja Papirusów w Muzeum Nowym, Berlin, Niemcy

Źródła fotografii:
https://en.wikipedia.org/wiki/Nefertiti#/media/File:Nofretete_Neues_Muse...
http://worldart.sjsu.edu/VieO2021?sid=26344&x=2392055
http://worldart.sjsu.edu/VieO78756?sid=26344&x=1964978
http://worldimages.sjsu.edu/VieO78757?sid=42032&x=3705
http://worldimages.sjsu.edu/VieO78758?sid=42032&x=3705
http://worldimages.sjsu.edu/VieO78766?sid=42032&x=3705
http://worldimages.sjsu.edu/VieO78767?sid=42032&x=3706033

Królowa Nefertiti w rozszerzającej się ku górze, płasko zakończonej, niebieskiej koronie Egiptu.
Wokół smukłej, delikatnie wychylonej szyi, na plecach i dekolcie, rozłożony szeroki, kołnierzowy naszyjnik.
Ramiona pionowo ucięte.
Rzeźba w odcieniach brązu, złota, błękitu, rdzawej czerwieni i zieleni.
Pod gładką skórą o ciepłej jasnobrązowej tonacji, po obu stronach szyi i na policzkach, zarysowane mięśnie.
Wysokie kości policzkowe podkreślają owal szczupłej twarzy.
Od nasady prostego, smukłego nosa wznoszą się szerokie łuki czarnych brwi.
Załamują się przy skroniach. Migdałowe duże oczy obwiedzione czarnym wydłużonym konturem.
Oczy głęboko osadzone, półprzymknięte.
Powieki i lekko uniesione zewnętrzne kąciki oczu nadają spojrzeniu koci wyraz.
Prawe oko z łagodnie błyszczącą czarną źrenicą i tęczówką, lewe puste, białe.
Pod oczami krótkie, płytkie linie zmarszczek.
Pełne ciemnoczerwone usta w delikatnym uśmiechu.
W kącikach ust dołeczki. Po ich bokach łagodne łuki mięśni, płytkie zmarszczki.
Tuż nad uszami, spod przechylonej ku tyłowi korony, wyłania się szeroka złota opaska.
Osłania połowę wysokiego czoła.
Dolna krawędź korony złota. Od niej po środku wznosi się wypukłe, złote pasmo.
Zwęża się w połowie i załamuje na górnej krawędzi korony.
Po obu stronach zwężenia, wypukłe, złote pętle.  
Prawa lekko uniesiona, lewa skierowana w dół.
Spod pętli ku tyłowi wznosi się złocista obręcz diademu.
Zdobią ją naprzemiennie ułożone prostokąty kamieni.
Pomiędzy jasnozielonymi i czerwonymi, wąskie niebieskie.
Z tyłu korony rozchodzą się trzy wstążki diademu.
Boczne biegną ku uszom, środkowa opada ku dolnej krawędzi korony.
Spod korony na plecy spływa wstęga złotej opaski.
Czterorzędowy złocisty naszyjnik wypełniają barwne kamienie - niebieskie, zielone i czerwone.
Tworzą one wąski rząd przy szyi, wypełniają przestrzeń między długimi, złotymi promieniami i rozdzielającym je rzędem złotych małych kół.
Na powierzchni całego popiersia drobne rysy i przetarcia z białymi prześwitami.
Kolory gdzieniegdzie matowe, wyblakłe.
Obicia znaczą rzeźbę na wypukłym paśmie – w miejscu, gdzie powinien znajdować się ureusz –  na uszach, lewym boku korony i na jej górnej tylnej krawędzi.

    Popiersie Nefertiti zostało odkryte w 1912 roku w Amarnie, na terenie wykopalisk prowadzonych przez Niemieckie Towarzystwo Orientalne pod kierunkiem egiptologa Ludwika Borchardta. Wraz z innymi dziełami znajdowało się w odkopanym warsztacie rzeźbiarza Totmesa. Rzeźba zachowana była w bardzo dobrym stanie, jedynie uszy, które odpadły i uległy potłuczeniu, zostały z  czasem fragmentarycznie zrekonstruowane i doklejone. Wnętrze lewego, pustego oka nie nosiło śladów wypełnienia ani uszkodzenia.
Nefertiti była żoną faraona Echnatona, Amarna – pod nazwą „Achet-Aton” – stolicą Egiptu w okresie jego panowania. Niebieska korona Nefertiti występuje wyłącznie w przedstawieniach królowej, w których jest ona nazywana najwyższymi tytułami. Drogocenny naszyjnik jest typowym przykładem biżuterii wykonywanej w czasach rządów Echnatona, w historii sztuki nazwanych okresem „amarneńskim”. Złote długie promienie to stylizowane płatki kwiatu lotosu, jeden z głównych egipskich ornamentów.

Audiodeskrypcja: Agnieszka Kramza, Barbara Szymańska
Fundacja Audiodeskrypcja
www.isztuka.edu.pl

Źródła i polecane strony:
http://www.polskieradio.pl/39/156/Artykul/738877,W-Egipcie-krolowa-byla-...
http://wyborcza.pl/alehistoria/1,142067,16930546,Echnaton_i_Nefertiti.html
http://archeowiesci.pl/2009/04/02/o-urodzie-nefretete/
http://archeowiesci.pl/2009/02/14/nowa-odslona-wojny-o-nefretete/
http://archeowiesci.pl/2009/05/09/popiersie-nefretete-to-falsyfikat/
http://www.dw.com/pl/nefretete-niezwyk%C5%82a-tajemnica-s%C5%82ynnego-po...
http://davidicke.pl/forum/neferetiti-nefretete-piekna-ktora-przybyla-t29...
http://www.egyptian-museum-berlin.com/c53.php

Przejdź do audiodeskrypcji i analizy wybranego dzieła

Grantodawcy

Logotyp programu Kultura Dostępna oraz Narodowego Centrum Kultury
Wschodzący Białystok - logotyp miasta Białystok
Żubr - logotyp Urzędu Marszałkowskiego Województwa Podlaskiego
Logotyp Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego